Select Page
Agronews

AGROVECTORS

AGRONEWS

ΓΕΩΡΓΙΑ - ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΑ

ΑΜΠΕΛΟΟΙΝΙΚΑ

ΕΛΑΙΟΤΕΧΝΙΑ

ΜΕΛΙΣΣΑ

Πώς θα το καταλάβετε ότι το μέλι είναι νοθευμένο; Τι να προσέχετε στην αγορά του

Υπάρχουν διαφόρων ειδών νοθείες του μελιού. Μια πολύ απλή νοθεία είναι να πουλιέται ένα είδος σαν κάτι άλλο, π.χ. ένα ανθόμελο για θυμαρίσιο ή ένα εισαγόμενο για ελληνικό. Επίσης, υπάρχουν νοθείες με εξωγενή σάκχαρα (π.χ. ισογλυκόζη, γλυκόζη και άλλες γλυκαντικές ύλες, με παράλληλη προσθήκη χρωστικών και αρωματικών ουσιών). Τελευταία βρέθηκαν γνωστά μέλια και σε ράφια μεγάλων σούπερ μάρκετ να έχουν χρωστικές επικίνδυνες ουσίες τα γνωστά Ε. Το χρώμα στο μέλι παίζει σημαντικό ρόλο στην αγορά του οπότε διάφοροι το νοθεύουν για να πουλήσουν σε υψηλότερες τιμές. Πώς θα καταλάβουμε ότι το μέλι που επιλέξαμε είναι αγνό; -Η κρυστάλλωση του μελιού, κι όχι ζαχάρωμα όπως συνηθίζουμε να το λέμε, συμβαίνει λόγω της μεγάλης περιεκτικότητας του μελιού σε γλυκόζη. Αυτό δεν είναι ένδειξη νοθείας. Το αντίθετο μάλιστα. Για να ξανακάνετε το μέλι ρευστό, βάλτε το σε ένα γυάλινο δοχείο και βυθίστε το σε ένα κατσαρολάκι με νερό στους 45-55 βαθμούς Κελσίου. Προσοχή! Mην το βράσετε, γιατί θα χαθούν τα αρωματικά του στοιχεία και θα μειωθεί η θρεπτική του αξία. - Όσο πιο πηχτό και παχύρρευστο είναι το μέλι τόσο λιγότερη υγρασία περιέχει, επομένως τόσο καλύτερη είναι και η ποιότητά του. -Δεν πρέπει να υπάρχει λευκός αφρός κάτω από το καπάκι, στα τοιχώματα του βάζου ή στην επιφάνεια του μελιού. Η ύπαρξη αφρού σημαίνει ότι το μέλι είναι βρασμένο, άρα όλες οι εξαιρετικές του ιδιότητες έχουν καταστραφεί. -Πάρτε μια κουταλιά μέλι και ρίξτε τη μέσα σε ένα ποτήρι νερό. Αν διαλυθεί το μέλι είναι νοθευμένο. Το γνήσιο μέλι θα καθίσει στο πάτο του ποτηριού. Οι μελετητές και οι γιατροί, τόσο της αρχαιότητας όσο και σήμερα, συμφωνούν ότι το μέλι αποτελεί συντελεστή της μακροζωίας. Οι αρχαίοι φιλόσοφοι, όπως ο Πυθαγόρας, ο Δημόκριτος και άλλοι, έζησαν μέχρι τα βαθιά τους γεράματα και δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι το μέλι αποτελούσε απαραίτητο στοιχείο της διατροφής του. Όπως τονίζεται σε σχετική ανακοίνωση του ΕΦΕΤ, το μέλι από την αρχαιότητα θεωρείται ένα ξεχωριστό τρόφιμο με ιδιαίτερα οφέλη για την υγεία και οι μεγάλοι γιατροί της αρχαιότητας το χρησιμοποιούσαν ως φάρμακο. Η σύγχρονη επιστημονική έρευνα έχει τεκμηριώσει πολλές σημαντικές βιολογικές δράσεις του μελιού (αντιμικροβιακή, αντιοξειδωτική, πρεβιοτική, χημειοπροφυλακτική, αντιφλεγμονώδη, ανοσοενυσχυτική) ώστε να χαρακτηρίζεται λειτουργικό τρόφιμο, δηλαδή ένα τρόφιμο που αποδεδειγμένα παρέχει οφέλη στην υγεία μας και επομένως βελτιώνει τη λειτουργία του οργανισμού. Όσον αφορά το ελληνικό μέλι, η ποικιλία φυτών της Ελλάδας, με μια βιοποικιλότητα που περιλαμβάνει 6.500 είδη φυτών εκ των οποίων τα 1.400 είναι ενδημικά και δεν υπάρχουν πουθενά αλλού στον κόσμο, το καθιστά μοναδικό. Η βοτανική ποικιλία, σε συνδυασμό με το ξηροθερμικό κλίμα, δίνει μέλι πυκνό, πλούσιο σε άρωμα και γεύση. Το ελληνικό μέλι συλλέγεται κατά 90% σε άγρια οικοσυστήματα και όχι σε καλλιεργούμενα φυτά, σε μια χώρα που δεν καλλιεργούνται γενετικά τροποποιημένα φυτά. Πρόσφατη μελέτη του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας αποδεικνύει τις ιδιαίτερες βιολογικές δράσεις του ελληνικού μελιού σε σχέση με το μέλι MANUKA της Νέας Ζηλανδίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι δύο είδη ελληνικού μελιού έχουν αναγνωριστεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης: το μέλι ελάτης βανίλια Μαινάλου και το πευκοθυμαρόμελο Κρήτης. Τι πρέπει να προσέχει ο καταναλωτής όταν αγοράζει μέλι: – Συστήνεται να αποφεύγεται η αγορά μελιού χωρίς επισήμανση και η αγορά από πλανόδιους πωλητές, οι οποίοι συστήνονται ως μελισσοκόμοι, αλλά δεν διαθέτουν άδεια πλανόδιου εμπορίου ούτε μελισσοκομικό βιβλιάριο. – Το μέλι διατίθεται συσκευασμένο σε βάζα και όχι χύμα και φέρει ετικέτα με τη γεωγραφική προέλευση, τη βοτανική προέλευση, το βάρος, την ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας, τον αριθμό παρτίδας, τα στοιχεία του παραγωγού ή του τυποποιητή ή του διακινητή και τον κωδικό αριθμό καταχώρησης του συσκευαστηρίου, εφόσον δεν διατίθεται από τον ίδιο τον παραγωγό. – Η διαδικασία της κρυστάλλωσης είναι μία φυσική διαδικασία που παρατηρείται κυρίως σε ανθόμελα. Το μέλι δεν χάνει τις ευεργετικές ιδιότητές του εφόσον κρυσταλλώσει. Συντηρείται καλά κλειστό, σε μέρος σκιερό, δροσερό, χωρίς έντονες οσμές και υγρασία. Δεν συνιστάται η κατανάλωση μελιού σε παιδιά μικρότερα του ενός έτους και σε άτομα που εμφανίζουν τροφική αλλεργία στο μέλι. Οι διαβητικοί μπορούν να τρώνε μέλι μόνο μετά από συνεννόηση με τον γιατρό τους. Πηγή: medlabnews.gr, Επιμέλεια: Κασσιανή Τσώνη

Σίμος Κεδίκογλου: «Στόχος μας η ιχνηλασιμότητα στο ελληνικό μέλι για να αυξηθεί η αξία του»

Συνέχεια κύκλου επαφών του υφυπ. Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων για την ενίσχυση και στήριξη του κλάδου της μελισσοκομίας Τηλεδιάσκεψη με εκπροσώπους από Μελισσοκομικούς συλλόγους της περιφέρειας συγκάλεσε την Τρίτη 12 Οκτωβρίου ο Υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων και βουλευτής Ευβοίας, κ. Σίμος Κεδίκογλου. Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του κύκλου επαφών του Υφυπουργού με φορείς από όλη τη χώρα εν όψει της επικείμενης συγκρότησης Εθνικής Επιτροπής για τη βιώσιμη ανάπτυξη της μελισσοκομίας. Οι εκπρόσωποι των Μελισσοκομικών Συλλόγων από Καρδίτσα, Σέρρες και Θεσσαλονίκη εξέθεσαν περιληπτικά τα προβλήματα του κλάδου αλλά και τις προτάσεις για την επίλυσή τους λαμβάνοντας από τον Υφυπουργό τη δέσμευση ότι θα αναζητηθούν άμεσες λύσεις. Η τιμή του μελιού, οι παράνομες ελληνοποιήσεις, η ενεργοποίηση της ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, η αύξηση των επιδοτήσεων, το Εθνικό Ηλεκτρονικό Μελισσοκομικό Μητρώο και η προώθηση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών των ελληνικών μελιών, ήταν μεταξύ άλλων τα θέματα που αναδείχθηκαν από τη συζήτηση. Στην αρχική του τοποθέτηση ο κ.Κεδίκογλου τόνισε την αξία της Εθνικής Επιτροπής που συστήνεται από το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης η οποία θα αναλάβει τη δημιουργία του «PlanBee» της ελληνικής μελισσοκομίας και θα αποτελείται από φορείς του μελισσοκομικού κλάδου ενώ θα συμμετέχουν και ο ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, το αρμόδιο τμήμα του ΑΠΘ, καθώς και παραγωγοί και ειδικοί του κλάδου. «Στόχος μας η ιχνηλασιμότητα στο ελληνικό μέλι για να αυξηθεί η αξία του. Η Επιτροπή θα έχει έδρα τη Χαλκίδα, για συμβολικούς λόγους εξαιτίας των πρόσφατων καταστροφικών πυρκαγιών, όσο και για ουσιαστικούς λόγους καθώς οι περισσότεροι μελισσοκόμοι από την Ελλάδα έρχονται στην Εύβοια», εξήγησε ο Υφυπουργός σημειώνοντας ότι η Επιτροπή θα συνέλθει για τον καθορισμό ομάδας εργασίας τον ερχόμενο μήνα Νοέμβριο. Οι επαφές του Υφυπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Σίμου Κεδίκογλου με Μελισσοκομικούς φορείς, θα συνεχιστούν και το ερχόμενο διάστημα.

Μελισσοκομικά Προϊόντα

Συνήθως όταν αναφερόμαστε στα προϊόντα της μέλισσας, το μυαλό μας σχεδόν πάντα πηγαίνει στο μέλι. Πέραν αυτού, όμως, υπάρχουν και άλλα προϊόντα που μπορεί ο άνθρωπος να πάρει από τις μέλισσες. Η γύρη και ο βασιλικός πολτός αποτελούν τροφές πλούσιες σε θρεπτικά στοιχεία, οι οποίες τα τελευταία χρόνια απολαμβάνουν καθολικής αποδοχής ως προς τις ευεργετικές τους ιδιότητες. Η πρόπολη είναι ένα υλικό με ποικίλες φαρμακολογικές ιδιότητες και χρησιμοποιείται στη φαρμακευτική, αλλά και από τις εταιρίες καλλυντικών. Στην παραγωγή καλλυντικών χρησιμοποιείται και το κερί των μελισσών, όπως και σε κάποιες ανθρώπινες δραστηριότητες. Τέλος, πολλές είναι οι φαρμακολογικές ιδιότητες που έχει το δηλητήριο της μέλισσας. Οι διατροφικές και φαρμακευτικές εφαρμογές των προϊόντων της μέλισσας συνοψίζονται στο άρθρο της Mateescu (2004). Επίσης, σε απόσπασμα από το βιβλίο της Potchinkova, δημοσιευμένο στη Μελισσοκομική Επιθεώρηση (2001α), γίνεται αναφορά στα προϊόντα της μέλισσας σε σχέση με την παιδική ηλικία. ΜΕΛΙ Σύμφωνα με τη νομοθεσία, ως μέλι νοείται «η φυσική γλυκιά ουσία που παράγουν οι μέλισσες του είδους Apis mellifera από το νέκταρ των φυτών ή από εκκρίσεις ζώντων μερών φυτών ή εκκρίματα εντόμων απομυζούντων φυτά ευρισκόμενα πάνω σε ζώντα μέρη των φυτών, τα οποία οι μέλισσες συλλέγουν, μετατρέπουν αναμειγνύοντας με ειδικές ύλες του σώματός τους, αποθέτουν, αφυδατώνουν, εναποθηκεύουν και φυλάσσουν στις κηρήθρες της κυψέλης, προκειμένου να ωριμάσουν». Συνεπώς, τίποτα δεν πρέπει να προστίθεται στο μέλι, ενώ κανένα άλλο προϊόν που περιέχει άλλα υλικά πέραν του μελιού δεν πρέπει να πωλείται με την ονομασία ‘μέλι’. Η θρεπτική και βιολογική αξία του μελιού ήταν γνωστή στους αρχαίους πολιτισμούς, Αιγυπτίους, Μεσοποτάμιους και Έλληνες, κάτι που φαίνεται από τα αρχαία κείμενα. Το μέλι παράγεται από το νέκταρ των ανθέων ή από μελιτώδεις εκκρίσεις εντόμων. Το νέκταρ και οι μελιτώδεις εκκρίσεις περιέχουν νερό και σάκχαρα (κυρίως σουκρόζη), με τη σύνθεση αυτών να διαφέρει πολύ από αυτή του μελιού. Η διαδικασία που ακολουθείται έως ότου σχηματιστεί το μέλι λέγεται ωρίμανση του μελιού και αφορά κυρίως στη διάσπαση της σουκρόζης προς γλυκόζη και φρουκτόζη και στη μείωση της υγρασίας στα επίπεδα γύρω από το 17%. Επίσης, κατά την ωρίμανση του μελιού, αυτό εμπλουτίζεται με διάφορα ένζυμα από τη μέλισσα, διαδικασία που ξεκινά μόλις το νέκταρ ή τα μελιτώματα μπουν στον πρόλοβο της μέλισσας. Το σημαντικότερο ένζυμο που προστίθεται είναι η ιμβερτάση, η οποία είναι υπεύθυνη για τη διάσπαση της σουκρόζης. Η συμπύκνωση του μελιού λαμβάνει χώρα εντός της κυψέλης, με τον αερισμό που κάνουν οι μέλισσες κουνώντας τα φτερά τους. Όταν το μέλι είναι πλέον ώριμο, καλύπτεται με κερί από τις μέλισσες. ΓΥΡΗ Η γύρη που συλλέγουν οι μέλισσες προέρχεται από τα φυτά. Πρόκειται για τους αρσενικούς γαμέτες, οι οποίοι σχηματίζονται στους στήμονες και μεταφέρονται στο στίγμα του ύπερου με τη διαδικασία της επικονίασης. Η επικονίαση γίνεται με τη βοήθεια του αέρα, του νερού και διαφόρων μικρών ζώων, κυρίως εντόμων. Η μέλισσα αποτελεί το σημαντικότερο επικονιαστή των φυτών παγκοσμίως, με το όφελος του ανθρώπου από αυτή να είναι ανεκτίμητο. Η μέλισσα συλλέγει τη γύρη από τα φυτά, τη μεταφέρει μέσα στα καλαθάκια της γύρης που βρίσκονται στην κνήμη των οπίσθιων ποδιών της και την αποθηκεύει στις κηρήθρες. Η μέλισσα κάνει σβώλους γύρης, αναμειγνύοντάς τη με εκκρίσεις των σιελογόνων αδένων της και με νέκταρ. Οι τρίχες που έχει στο σώμα της τη βοηθούν να συλλέξει τη γύρη, λόγω της κατασκευής τους. Από την άλλη βεβαιώνεται η επιτυχία της επικονίασης, καθώς χιλιάδες κόκκοι γύρης προσκολλώνται στο σώμα της και ταξιδεύουν μαζί της στο επόμενο άνθος. Ένα πολύ σημαντικό χαρακτηριστικό των μελισσών είναι ότι σε κάθε ταξίδι τους, επισκέπτονται κυρίως ένα και μόνο φυτικό είδος. Σε ένα σβώλο γύρης, συνήθως το 95% των γυρεόκοκκων είναι από το ίδιο φυτό. Αυτό το φαινόμενο λέγεται ανθική σταθερότητα και σε αυτό ακριβώς οφείλεται η επιτυχία της επικονίασης στη φύση. Ένα μελίσσι έχει ετήσιες ανάγκες σε γύρη περίπου 25-40 kg, η οποία χρησιμοποιείται κυρίως για την εκτροφή του γόνου. Μια προνύμφη χρειάζεται περίπου 30 g πρωτεΐνης για να αναπτυχθεί, ποσότητα που λαμβάνει αποκλειστικά από τη γύρη. Αλλά και οι νεαρές εργάτριες έχουν ανάγκη από γύρη για την ανάπτυξη του αδενικού τους συστήματος, ενώ οι κηφήνες και οι βασίλισσες πρέπει να τρέφονται με γύρη για να ωριμάσουν σεξουαλικά. Επίσης, κατά τη διάρκεια της ζωής τους, οι εργάτριες τρέφονται περιστασιακά με γύρη προκειμένου να παράγουν βασιλικό πολτό και κερί. ΒΑΣΙΛΙΚΟΣ ΠΟΛΤΟΣ Ο βασιλικός πολτός είναι μια έκκριση των υποφαρυγγικών αδένων των νεαρών εργατριών και αποτελεί την τροφή της βασίλισσας και των προνυμφών. Οι προνύμφες που προορίζονται για βασίλισσες τρέφονται αποκλειστικά με άφθονο βασιλικό πολτό, ενώ οι προνύμφες των εργατριών θα τραφούν αρχικά με βασιλικό πολτό και από την τρίτη μέρα με ένα μίγμα γύρης και μελιού (Asencot & Lensky, 1988). Ο φρέσκος βασιλικός πολτός έχει άσπρο γυαλιστερό χρώμα, υφή γαλακτώδη και κρεμώδη, οσμή ιδιάζουσα και γεύση υπόπικρη και ξινή. Η γεύση αυτή οφείλεται στο όξινο pH, το οποίο κυμαίνεται μεταξύ 3,4 και 4,5. ΚΕΡΙ Το κερί παράγεται από τα 4 ζεύγη κηρογόνων αδένων των νεαρών εργατριών, ηλικίας 2-3 βδομάδων, και χρησιμοποιείται για την κατασκευή των κηρηθρών, έπειτα από ζύμωση με εκκρίσεις των σιελογόνων αδένων (Grout, 1953). Το κερί που χρησιμοποιείται για να καλυφθεί το ώριμο μέλι περιέχει αντιβιοτικές ουσίες για τη διατήρησή του (Olariu et al., 1983). Για να παραχθεί 1 Kg κερί από τις μέλισσες πρέπει να καταναλωθούν 8,5 Kg μέλι. Το κερί παράγεται υπό μορφή λεπιών και αρχικά έχει χρώμα λευκό. Το κίτρινο χρώμα των κηρηθρών οφείλεται στα καροτενοειδή που περιέχει η γύρη. Με τη μακροχρόνια χρήση των κηρηθρών, αυτές μαυρίζουν λόγω της συσσώρευσης εκδυμάτων από τα ατελή στάδια των μελισσών. Αποτελείται από υδρογονάνθρακες και εστέρες λιπαρών οξέων και είναι ένα πολύ σταθερό υλικό. ∆ε χρειάζεται κάποια ιδιαίτερη φροντίδα κατά την αποθήκευση, παρά μόνο να μην έρθει σε επαφή με φλόγα, αλλά και παρασιτοκτόνες ουσίες, τις οποίες προσροφά. Το κερί αποτελεί το δεύτερο σημαντικότερο μελισσοκομικό προϊόν από οικονομικής πλευράς. Ο μελισσοκόμος μπορεί να εκμεταλλευτεί παλιές και κατεστραμμένες κηρήθρες για να βγάλει ένα επιπλέον εισόδημα. Η διαδικασία παραλαβής του κεριού είναι σχετικά απλή και αφορά στο λιώσιμο, το φιλτράρισμα και τη λεύκανση αυτού. Η λεύκανση είναι μάλλον απαραίτητη επειδή συνήθως οι παλιές κηρήθρες έχουν σκούρο χρώμα. Το κερί των μελισσών χρησιμοποιείται από τις βιομηχανίες για την παραγωγή καλλυντικών, κεριών και φύλλων κηρήθρας. Φυσικό κερί μελισσών περιέχουν πολλές κρέμες προσώπου και χεριών, αλοιφές, λοσιόν, οδοντόπαστες, μαστίχες, αντηλιακά, κρέμες ξυρίσματος και αποτρίχωσης. Επίσης, σε βερνίκια δαπέδων, επίπλων και αυτοκινήτων, σε μπογιές ζωγραφικής και πολλά άλλα προϊόντα καθημερινής χρήσης. Ιατρικές χρήσεις του κεριού αφορούν στον περιορισμό της τερηδόνας και της ουλίτιδας, τη θεραπευτική δράση ενάντια στις φαρυγγοαμυγδαλίτιδες και τη βελτίωση φαρμακευτικών σκευασμάτων έπειτα από επικάλυψη. Για τρόπους εφαρμογής και άλλες πληροφορίες παραπέμπουμε στη βιβλιογραφία της Potschinkova (2001β). ΠΡΟΠΟΛΗ Η πρόπολη είναι ένα μίγμα που παρασκευάζεται από τις μέλισσες και το οποίο αποτελείται από κερί (30%), ρητίνες και κόμμεα (50-55%), αιθέρια έλαια (10-15%) και γύρη (5%) (Witherell, 1975). Με την πρόπολη οι μέλισσες επιχρίουν τα εσωτερικά τοιχώματα της κυψέλης, κλείνουν σχισμές και χαραμάδες, ενώ καλύπτουν και μεγάλα ζώα που θανάτωσαν εντός της κυψέλης και δε μπορούν να τα μεταφέρουν έξω (ποντίκια, πεταλούδες, βατράχια κ.α.). Επίσης, επιχρίουν το εσωτερικό των κελιών προκειμένου να τα αποστειρώσουν πριν γεννήσει η βασίλισσα. Η ονομασία δόθηκε από τις ελληνικές λέξεις ‘προ’ και ‘πόλις’ επειδή οι μέλισσες τη χρησιμοποιούν για να μειώνουν την είσοδο της φωλιάς τους. Οι ρητίνες και τα κόμμεα συλλέγονται από τους οφθαλμούς ή από τραύματα δέντρων, όπως λεύκα, φτελιά, οξιά, καστανιά, διάφορα κωνοφόρα κ.α. Μεταφέρεται στα καλαθάκια της γύρης. Η συλλογή γίνεται με ζεστό καιρό, όταν η πρόπολη είναι εύπλαστη. Η δύναμη του μελισσιού δεν καθορίζει τη συλλογή της πρόπολης, οπότε μπορούν να χρησιμοποιηθούν και αδύνατα μελίσσια για αυτό τον σκοπό (Muszynska et al., 1985). Γενετικοί λόγοι καθορίζουν την τάση ενός μελισσιού να συλλέγει πρόπολη. ΔΗΛΗΤΗΡΙΟ Το δηλητήριο της μέλισσας παράγεται από τον αδένα του δηλητηρίου και αποθηκεύεται στο σάκο του δηλητηρίου. Η παραγωγή του ξεκινάει αμέσως με, ή λίγο πριν, την εκκόλαψη της νεαρής εργάτριας. Η ποσότητα δηλητηρίου μέσα στο σάκο αυξάνει κάθε μέρα, έως ότου φτάσει το μέγιστο των 0,3 mg περίπου στην ηλικία των 20 ημερών. Αποτελείται από διάφορα πεπτίδια και ένζυμα, τα οποία έχουν πλήθος φαρμακολογικών ιδιοτήτων. Το σημαντικότερο από αυτά είναι το πεπτίδιο μελιτίνη, η οποία είναι υπεύθυνη για τον πόνο και το οίδημα που προκαλεί το κέντρισμα της μέλισσας. Άλλα συστατικά του δηλητηρίου είναι η απαμίνη, το πεπτίδιο 401, η υαλουρουνιδάση, η φωσφολιπάση Α, η ντοπαμίνη και η αντολαπίνη. Βιβλιογραφία: Μελισσοκομία, Αλυσσανδράκης Ε., 2007  

Πρόπολη για την προστασία της πόλης των μελισσών

Η πρόπολη χρησιμοποιείται κατά κύριο λόγο από τις μέλισσες για να παρατάξει τις κυψέλες τους και να σφραγίσει ρωγμές ή τρύπες. Έχει φυσικές ιδιότητες που διατηρούν το εσωτερικό της κυψέλης απαλλαγμένο από μολυσματικούς παράγοντες. Το εσωτερικό της κυψέλης είναι πιο αποστειρωμένο ακόμη και από ένα σύγχρονο χειρουργείο. Ο Αριστοτέλης χρησιμοποιούσε την πρόπολη ως θεραπευτικό μέσο για πολλές διαφορετικές νόσους, και ο Πλίνιος για την αντιμετώπιση φλεγμονών του δέρματος. Σε κάποιες νευρικές διαταραχές, μέσα αντιμετώπισης με βάση την πρόπολη έχουν δώσει καλά αποτελέσματα. Σε πιο σύγχρονες εποχές, ένα βάλσαμο κατασκευασμένο από πρόπολη και βαζελίνη χρησιμοποιούνταν στον πόλεμο για την καταπολέμηση των επιμολύνσεων των τραυμάτων. Ρώσοι και Πολωνοί ερευνητές ανακάλυψαν ότι η πρόπολη είναι αποτελεσματική εναντίον του βακίλου της φυματίωσης, και εξίσου αποτελεσματική εναντίον ορισμένων ειδών μυκήτων ανθεκτικών στις συνήθεις θεραπείες, όπως η Candida. Η πρώτη ύλη της πρόπολης είναι ρητινώδεις εκκρίσεις από τους οφθαλμούς και τον φλοιό ορισμένων δέντρων. Οι συλλέκτριες πρόπολης με τα σαγόνια τους μαζεύουν αυτές τις εκκρίσεις και με τη βοήθεια των δύο πρώτων ζευγών των ποδιών τους τα μεταφέρουν εναλλάξ στα καλαθάκια της γύρης που βρίσκονται στο τρίτο ζεύγος ποδιών. Επιστρέφοντας στην κυψέλη άλλες μέλισσες θα παραλάβουν την πρόπολη και θα προσθέσουν κερί και δικές τους εκκρίσεις και το έτοιμο προϊόν θα χρησιμοποιηθεί άμεσα. Ο μελισσοκόμος για να μαζέψει την πρόπολη τοποθετεί ειδική σήτα και αναγκάζει τις μέλισσες να την γεμίσουν ώστε να πάρει καθαρή πρόπολη, την οποία θα διαθέσει είτε ακατέργαστη, είτε σε βάμμα (εκχύλιση σε αιθυλική αλκοόλη). Υπολογίζεται ότι η πρόπολη περιέχει πάνω από 300 διαφορετικές ουσίες. Η σύνθεσή της ποικίλλει ανάλογα με τη χλωρίδα της περιοχής από την οποία τη συλλέγουν οι μέλισσες. Η ευρωπαϊκή πρόπολη περιέχει τις παρακάτω κατηγορίες ουσιών: Ρητίνες 45-55% (φλαβονοειδή, φαινολικά οξέα, τερπένια, κ.α.), Κερί και λιπαρά οξέα 25-35%, Αιθέρια έλαια 10%, Γύρη 5% (πρωτεΐνες, ελεύθερα αμινοξέα), Άλλες οργανικές ουσίες και μέταλλα 5% (κετόνες, λακτόνες, κινόνες, στεροειδή, βενζοϊκό οξύ και εστέρες, βιταμίνες, σάκχαρα). Η πρόπολη χρησιμοποιείται για δυο χιλιετίες τουλάχιστον από την παραδοσιακή ιατρική πολλών λαών και, πριν μερικές δεκαετίες, ανακαλύφθηκε εκ νέου από τη δυτική ιατρική και κτηνιατρική. Μεταξύ 1980 και 1995 δημοσιεύτηκαν περισσότερα από 350 επιστημονικά άρθρα για τις ευεργετικές δράσεις της πρόπολης από επιστήμονες 31 χωρών. Πλέον δημοσιεύονται περισσότερα από 300 επιστημονικά άρθρα το χρόνο. Σήμερα η πρόπολη χρησιμοποιείται ευρέως ως φάρμακο, είτε ως αυτούσιο σκεύασμα, είτε ως συστατικό άλλων σκευασμάτων, λόγω των πολλών θεραπευτικών ιδιοτήτων της. ΠΗΓΗ: www.itrofi.gr

Μέλι ο καθημερινός σύμμαχος της υγείας μας

Από την αρχαιότητα οι Έλληνες αλλά και πολλοί άλλοι λαοί όπως οι Αιγύπτιοι, οι Σουμέριοι, οι Βαβυλώνιοι, οι Ρωμαίοι,  είχαν εντάξει το μέλι στη διατροφή τους ως εξαιρετικό θεραπευτικό μέσο. Το ταξίδι από τη μέλισσα στο βάζο ξεκινά με το νέκταρ που συλλέγουν οι μέλισσες από τα άνθη  και τις εκκρίσεις  μελιτοφόρων δασικών φυτών ή εντόμων.  Τα ένζυμα στο σάλιο τους διασπούν τη σακχαρόζη σε γλυκόζη και φρουκτόζη, οι οποίες αποθηκεύονται στις κερήθρες για να θρέψουν την κυψέλη κατά τη διάρκεια του χειμώνα. Στην κερήθρα η περίσσεια νερού εξατμίζεται μέσω του σταθερού αερισμού από τα φτερά των μελισσών. Το παχύ, κολλώδες υγρό που προκύπτει είναι αυτό που ξέρουμε ως μέλι. Ανάλογα με το φυτό προέλευσης, το μέλι έχει διαφορετική γεύση, χρώμα, άρωμα και αναλογία συστατικών. Λόγω της πλούσιας χλωρίδας, το ελληνικό μέλι ποιοτικά και γευστικά συγκαταλέγεται στα καλύτερα παγκοσμίως. Τα βασικά του είδη είναι το θυμαρίσιο, το πευκόμελο, των ανθέων, το ρεικόμελο, το βαμβακόμελο, της ελάτης, της καστανιάς, των εσπεριδοειδών, του ηλίανθου και της ερεικής. Τα κύρια διατροφικά συστατικά του είναι οι υδατάνθρακες (γλυκόζη και φρουκτόζη), οι πρωτεΐνες, βιταμίνες του συμπλέγματος Β, αμινοξέα, ένζυμα, ιχνοστοιχεία (ασβέστιο, χαλκό, σίδηρο, μαγνήσιο, φώσφορο, κάλιο, ψευδάργυρο) και νερό. Όσον αφορά τη θερμιδική του αξία, μία κουταλιά, που ισοδυναμεί με περίπου 21 γρ., δίνει 64 θερμίδες, ενώ η αντίστοιχη ποσότητα ζάχαρης έχει 84 θερμίδες. Οι φαρμακευτικές ιδιότητές του είναι: Βοηθά στην ελάττωση των εντερικών μικροβίων και παρασίτων, προστατεύει από τα έλκη του στομάχου και του δωδεκαδακτύλου. Έχει επουλωτική-αναπλαστική και αντιφλεγμονώδη δράση στο δέρμα λόγω της χαμηλής του περιεκτικότητας σε νερό, αναστέλλοντας την ανάπτυξη βακτηρίων και μυκήτων. Βοηθά τον μολυσμένο ιστό να αφυδατωθεί γρηγορότερα. Τα τελευταία χρόνια, το μέλι manuka από την Ν. Ζηλανδίας χρησιμοποιείται σε χειρουργικές γάζες για την επούλωση πληγών από πλαστικές επεμβάσεις. Οι υδατάνθρακες που περιέχει παρέχουν άμεσα ενέργεια και τόνωση στον οργανισμό μας, ενώ παράλληλα ωφελούν την μνήμη. Συμβάλει στη σωστή λειτουργία του πεπτικού συστήματος και στην καλή κυκλοφορία του αίματος. Μειώνει τα συμπτώματα και τη διάρκεια του κοινού κρυολογήματος λόγω των φλαβονοειδών και του φαινολικού οξέος που περιέχει. Βοηθά στην στοματική υγιεινή και των ούλων. Προστατεύει τα αγγεία της καρδιάς. Ρυθμίζει τον μεταβολισμό και την αρτηριακή πίεση. Προστατεύει από την αναιμία.   Η ποσότητα αιμοσφαιρίνης αυξάνει με την κατανάλωση του μελιού κυρίως λόγω της περιεκτικότητάς του σε χαλκό και σίδηρο, ο οποίος μάλιστα είναι οργανικής προέλευσης, άρα 100% απορροφήσιμος από τον οργανισμό μας. Χρησιμοποιείται ως ελιξίριο ομορφιάς λόγω της ιδιότητάς του να απορροφά και να διατηρεί νερό στα μόριά του και θεωρείται εξαιρετική τροφή για το δέρμα ειδικά για τις ξηρές και αφυδατωμένες επιδερμίδες. Επιπλέον, τα αντιοξειδωτικά του συστατικά καταπολεμούν τις ελεύθερες ρίζες, οι οποίες, μεταξύ άλλων, ευθύνονται για την πρόωρη γήρανση. Βοηθά στην αντιμετώπιση του hangover. Η υψηλή περιεκτικότητα του μελιού σε φρουκτόζη, βοηθά τον οργανισμό να μεταβολίσει το αλκοόλ γρηγορότερα. Ο πιο απλός τρόπος για να καταλάβει κανείς αν ένα μέλι είναι αγνό είναι να διαπιστώσει τη ρευστότητα του κινώντας το βάζο. Όσο πιο πηχτό και παχύρρευστο είναι το μέλι τόσο λιγότερη υγρασία περιέχει, επομένως τόσο καλύτερη είναι και η ποιότητά του. Επίσης μπορείτε να πάρετε ένα ποτήρι με κρύο νερό και βάλτε μέσα μια κουταλιά της σούπας μέλι. Επειδή η πιο συνηθισμένη μέθοδος νοθείας του μελιού είναι με σιρόπι ζάχαρης ή γλυκόζης, τα οποία διαλύονται εύκολα στο νερό, αν το μέλι που αγοράσατε είναι νοθευμένο θα διαλυθεί στο νερό. Αντίθετα, αν το μέλι που αγοράσατε είναι αγνό θα μείνει αυτούσιο στον πάτο. ΠΗΓΗ: www.itrofi.gr

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ

ΚΑΛΛΩΠΙΣΤΙΚΑ

Πρακτικοί τρόποι εξοικονόμησης νερού στους κήπους

Ένας κήπος με σωστή διαχείριση νερού μπορεί να μειώσει το κόστος συντήρησή του. Πέραν από την επιλογή των κατάλληλων φυτών, που δεν καταναλώνουν πολύ νερό, υπάρχουν και διάφοροι άλλοι πρακτικοί τρόποι που μπορεί να βοηθήσουν στη μείωση των συνολικών απαιτήσεων σε νερό ενός κήπου. Οι κυριότερες πρακτικές είναι οι ακόλουθες: • Εγκατάσταση αυτόματου συστήματος ποτίσματος: Όπου είναι οικονομικά και τεχνικά εφικτό, η εγκατάσταση αυτόματου συστήματος ποτίσματος είναι μια επένδυση που βοηθά στην εξοικονόμηση πολύτιμου νερού και χρόνου. Το αυτόματο σύστημα ποτίζει τα φυτά μας σε καθορισμένους χρόνους, για καθορισμένα χρονικά διαστήματα και με ελεγχόμενες ποσότητες νερού. Τις βροχερές μέρες το αυτόματο πότισμα πρέπει να κλείνει. Στο εμπόριο υπάρχουν προγραμματιστές με αισθητήρα υγρασίας για να παρακάμπτονται μη αναγκαία ποτίσματα. Με το βραδινό πότισμα μειώνεται η εξάτμιση και τα φυτά αξιοποιούν καλύτερα το παρεχόμενο νερό. Η σημειακή παροχή νερού, όπως είναι οι σταγόνες, ευνοεί λιγότερο την ανάπτυξη των ζιζανίων. • Περιορισμός της επέκτασης του γρασιδιού: Το γρασίδι στον κήπο είναι ο κύριος καταναλωτής νερού. Όπου είναι δυνατόν πρέπει να περιορίζεται σε έκταση και να χρησιμοποιούνται τα πιο ανθεκτικά στην ξηρασία είδη γρασιδιού. Αφήστε το γρασίδι να ψηλώσει περισσότερο διότι σκιάζει το έδαφος και περιορίζει την ανάγκη για νερό. Το λιγότερο συχνό πότισμα ενθαρρύνει τις ρίζες του γρασιδιού να αναζητούν νερό πιο βαθιά μέσα στο έδαφος. • Επιλογή κατάλληλου χώματος: Η σύσταση του εδάφους και ιδιαίτερα η περιεκτικότητα του σε οργανική ύλη καθορίζει σε μεγάλο βαθμό το ποσοστό της υγρασίας που μπορεί να συγκρατηθεί. Το πιο ιδανικό είναι το χώμα που θα χρησιμοποιήσουμε να περιέχει 20-30% οργανική ύλη (χωνεμένη κοπριά, κομπόστ, τύρφη κ.τ.λ.). Με την οργανική αυτή ύλη βελτιώνονται σημαντικά ο αερισμός, οι συνθήκες υγρασίας και εμπλουτίζεται το έδαφος με θρεπτικά συστατικά. • Ομαδοποίηση φυτών με βάση τις ανάγκες τους σε νερό: Όπου είναι δυνατόν είναι καλύτερα να δημιουργούνται στο χώρο φύτευσης, ομάδες φυτών με τις ίδιες ανάγκες σε νερό. Αυτό βοηθά στον καλύτερο προγραμματισμό των αρδεύσεων και στην καλύτερη ανάπτυξη των φυτών. Αφού ορισμένα φυτά μπορεί να νεκρωθούν από το πολύ νερό ενώ άλλα δεν αναπτύσσονται καλά με λίγο νερό. Επιπρόσθετα φυτεύοντας στην κατάλληλη θέση φυτά με διαφορετικά ύψη, μπορούμε να δημιουργήσουμε φυσική σκίαση έτσι ώστε τα ψηλότερα φυτά να προστατεύουν από την απώλεια νερού όσα βρίσκονται στη σκιά τους αλλά και να δημιουργούν κατάλληλο περιβάλλον για είδη που προτιμούν τη σκιά. • Υλικά εδαφοκάλυψης: Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα που προσφέρει η εδαφοκάλυψη του χώματος είναι η μείωση της εξάτμισης υγρασίας και η διατήρηση μεγαλύτερης ποσότητας υγρασίας στο έδαφος, κάτι που έχει σαν αποτέλεσμα τη μείωση της συχνότητας των ποτισμάτων. Καλύπτοντας το έδαφος γύρω από τα φυτά με διάφορα υλικά μειώνεται δραστικά η συνολική εξάτμιση νερού. Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε φυσικά οργανικά υλικά όπως είναι το αλεσμένο ξύλο (πριονίδι, ρακανίδια) και ο φλοιός (πεύκου) ή ανόργανα υλικά όπως όπως το χαλίκι και το βότσαλο. Τα οργανικά υλικά, εμπλουτίζουν το χώμα με ιχνοστοιχεία, ενώ τα ανόργανα δίνουν καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα. Η χρήση βράχων στους κήπους έχει, επίσης, ανάλογη επίδραση. Μπορεί να χρησιμοποιηθούν ακόμα, βιομηχανοποιημένα υλικά, όπως οι διάφοροι τύποι γεωυφασμάτων. • Μπορούμε επίσης να τοποθετήσουμε πλάκες ή πέτρες σε κάποια τμήματα του κήπου δημιουργώντας μονοπάτια και δίνοντας μια άλλη νότα στην αρχιτεκτονική του κήπου μας. • Τέλος, η συλλογή όμβριων υδάτων και η ανακύκλωση νερού από καθημερινές οικιακές χρήσεις και η επαναχρησιμοποίησή του για άρδευση, μπορεί να εξοικονομήσει πολλά λίτρα νερού. Επιμέλεια άρθρου: Γραμματικού Γλυκερία  

Γλαδίολος, Gladiolus

Γένος μονοκοτυλήδονων φυτών της οικογένειας των Ιριδιδών. Περιλαμβάνει εκατοντάδες είδη πολυετών ποωδών φυτών, τα οποία είναι δύσκολο να υπολογιστούν με ακρίβεια λόγω των πολυάριθμων ποικιλιών και υβριδίων που υπάρχουν. Είναι κυρίως ιθαγενή της νότιας Αφρικής, αν και υπάρχουν επίσης πολυάριθμα είδη που φύονται σε άγρια κατάσταση σε διάφορες περιοχές της Μεσογείου, της κεντρικής Ευρώπης και της κεντρικής Ασίας. Η ονομασία του γένους προέρχεται από τη λατινική λέξη gladius που σημαίνει σπαθί, εξαιτίας του σπαθοειδούς σχήματος των φύλλων του· για τον ίδιο λόγο η αρχαία ελληνική ονομασία του φυτού είναι ξιφίον. Περιγραφή Τα όμορφα άνθη του τον καθιστούν περιζήτητο καλλωπιστικό φυτό με σημαντική εμπορική αξία. Ορισμένα είδη χρησιμοποιούνται από την αρχαιότητα για τις φαρμακευτικές τους ιδιότητες. Ο γλαδίολος είναι πολυετές φυτό με κονδυλόμορφο βολβό. Στο γένος Gladiolus όπου και ανήκει, κατατάσσονται περίπου 260 είδη. Στο υπέργειο τμήμα, ο γλαδίολος μπορεί να φτάσει σε ύψος από 50 έως 1.20 cm και σε διάμετρο έως 15 cm. Το υπόγειο όργανο του είναι ένας κονδιλόμορφος βολβός ή κορμός, με διάμετρο 2-10 cm. Το σχήμα του χαρακτηρίζεται από μια κωνική κορυφή και μια πλατιά βάση. Ο κορμός εξωτερικά καλύπτεται από ινώδεις χιτώνες, που είναι οι αποξηραμένες πια βάσεις των φύλλων από τη προηγούμενο περίοδο. Γύρω από το κορμό αναπτύσσονται μικρότερα κορμίδια. Τα φύλλα εκφύονται κατευθείαν από το έδαφος, έχουν μεγάλο μήκος, σκληρά και στενά με έντονο πράσινο. Από το κέντρο των φύλλων αναπτύσσεται το ανθικό στέλεχος που σε ύψος ξεπερνάει τα φύλλα. Τα άνθη σχηματίζουν ταξιανθία που ονομάζεται στάχυς. Τα χρώματα ποικίλουν και το μέγεθος των ανθέων εξαρτάται από την ποικιλία. Όπως επίσης και το σχήμα τους άλλα είναι απλά και άλλα κυματιστά. Ανθίζουν το καλοκαίρι αλλά εξαρτάται πότε θα τους φυτέψει κανείς. Γενικά ανθίζουν 2-2.5 μήνες αφού φυτευτούν. Έχουν δημιουργηθεί και νάνες ποικιλίες με ύψος 20-35cm. Απαιτήσεις- φροντίδες Θέση: Το φυτεύουμε στον κήπο ή στα μπαλκόνια μας σε ηλιόλουστες θέσεις με 7-8 ώρες ήλιο την ημέρα. Όμως χρειάζεται προσοχή το καλοκαίρι που δεν πρέπει να το πιάνει ο μεσημεριανός ήλιος αφού είναι επίφοβο να μειωθεί η διάρκεια της ανθοφορίας και να ξεραθούν τα φύλλα του. Είναι ανθεκτικό φυτό σε υψηλές θερμοκρασίες αλλά ευαίσθητο σε χαμηλές. Χώμα: Ο γλαδίολος είναι απαιτητικό φυτό γενικότερα. Φυτεύεται σε ελαφριά εδάφη, χωρίς ζιζάνια και θέλει να σκαλίζεται συχνά το χώμα του. Άρδευση: Κατά την διάρκεια της άνοιξης το ποτίζουμε μια φορά την εβδομάδα. Ενώ το καλοκαίρι 2 φορές είναι ικανοποιητικό. Λίπανση: Λιπαίνουμε με ένα πλήρες υδατοδιαλυτό λίπασμα, που θα ενισχύσει την ανάπτυξή και την ανθοφορία του. Στήριξη: Όταν εμφανιστούν τα άνθη, το ανθικό στέλεχος βαραίνει και λυγίζει. Για να μη σπάσει χρειάζεται να τον στηρίξουμε για να αναπτυχθεί κάθετα η ανθοταξία. Πολλαπλασιασμός: Ο πολλαπλασιασμός του γλαδίολου γίνεται με τους κορμούς και τα κορμίδια. Φυτεύουμε την άνοιξη τους κορμούς ανά 5 cm σε σειρές που απέχουν μεταξύ τους 15 cm περίπου. Όταν τελειώσει η ανθοφορία και μαραθούν τα φύλλα, ξεριζώνουμε τους κορμούς, τους καθαρίζουμε και τους αποθηκεύουμε σε ένα μέρος με χαμηλή θερμοκρασία περίπου στους 0º για να ξαναφυτευτούν την επόμενη άνοιξη. Τα κορμίδια χρειάζεται να καλλιεργηθούν 2-3 χρόνια για να μεγαλώσουν και να δώσουν πλούσια ανθοφορία. Ποικιλίες Από τα πιο αξιόλογα αφρικανικά είδη αναφέρονται ο Gladiolus psittacinus με δίχρωμα κιτρινοκόκκινα άνθη, ο Gladiolus cardinalis, που φέρει εντυπωσιακά πορφυρά άνθη και από μία μεγάλη λευκή κηλίδα σε ορισμένα πέταλα, ο Gladiolus tristis, με λευκοκίτρινα άνθη και κίτρινο σωλήνα κ.ά. Με επιλογή και διασταυρώσεις μεταξύ των ειδών αυτών, έχουν δημιουργηθεί πολυάριθμες υβριδικές ποικιλίες με πλήθος χρωματικών συνδυασμών, μορφής και μεγέθους ανθών. Τα υβρίδια που προκύπτουν διασταυρώνονται εύκολα μεταξύ τους, με αποτέλεσμα να εμφανίζονται κάθε χρόνο νέες ποικιλίες, οι οποίες κατατάσσονται σε διάφορες ομάδες. Η πιο σημαντική ομάδα από άποψη ποικιλομορφίας και εμπορικής αξίας είναι οι γλαδίολοι με μεγάλα άνθη, πολλοί από τους οποίους δημιουργήθηκαν στην Αγγλία και στην Ολλανδία. Υπάρχουν, επίσης, ομάδες με μικρότερα άνθη που προέρχονται από διάφορα είδη όπως οι Gladiolus primulinus, Gladiolus colvillei, Gladiolus nanus κ.ά. Χρήση Στην Ελλάδα οι γλαδίολοι καλλιεργούνται ευρέως για την παραγωγή κομμένων ανθέων, τα οποία είναι γνωστά με την κοινή ονομασία γλαδιόλες. Εκτός από τα καλλιεργούμενα, η ελληνική χλωρίδα περιλαμβάνει τέσσερα αυτοφυή είδη: Gladiolus segetum (κοινώς, σπαθόχορτο), Gladiolus byzantinus, Gladiolus illyricus και Gladiolus glaucus. Κατά τη διάρκεια της θερινής ανθοφορίας τους, αποτελούν θαυμάσιο διάκοσμο για τους αγρούς, αλλά και ενοχλητικά ζιζάνια για τα καλλιεργούμενα φυτά.

Γαρδένια, Gardenia jasminoides

Εκλογή Προτιμάτε φυτά σε μικρή ηλικία - ζωηρά - έντονο πράσινο xρωματισμό. Τοποθέτηση Σε μέρη ημισκιερά - δροσερά - προφυλαγμένα από ρεύματα αέρα. Ποτέ απευθείας στο ηλιακό φώς. Προσπαθείστε να δημιουργήσετε το δροσερό περιβάλλον της καλοκαιρινής κληματαριάς. Πότισμα Ελέγχουμε την υγρασία του χώματος παίρνοντας στα δάχτυλά μας λίγο επιφανειακό χώμα από τη γλάστρα, μέχρι 5 εκατ. βάθος, και το σφίγγουμε ελαφρά. Αν το χώμα σχηματίσει μπάλα, αλλά μετά διαλύεται, λέμε ότι βρίσκεται στο ρόγο του και δεν χρειάζεται πότισμα. Αν δεν γίνεται μπάλα και είναι ξερό, ποτίζουμε αμέσως. Αν λασπώνει, ποτίζουμε πιο αραιά. Το καλοκαίρι ο έλεγχος της υγρασίας γίνεται πιο τακτικά (κάθε 2-3 ημέρες). Αλλαγή γλάστρας Αν κρίνουμε ότι το φυτό χρειάζεται αλλαγή γλάστρας (εξαρτάται από την ανάπτυξή του) κάνουμε τα εξής: Παίρνουμε μια μεγαλύτερη γλάστρα, βάζουμε χαλίκι στον πάτο της για στράγγιση και τοποθετούμε τύρφη ή έτοιμο φυλλόχωμα γεμίζοντας το 1/3 της γλάστρας. Σύροντας ένα μαχαίρι κατά μήκος των τοιχωμάτων της παλιάς γλάστρας, αποκολλάμε το φυτό. Αναποδογυρίζουμε τη γλάστρα, κρατώντας τον κορμό του φυτού ανάμεσα στα δάχτυλά μας, και το βγάζουμε από τη γλάστρα. Τοποθετούμε το φυτό στη νέα γλάστρα, χωρίς να σπάσουμε τη μπάλα του χώματός του, και γεμίζουμε τον κενό χώρο με τύρφη ή έτοιμο φυλλόχωμα. Συμπιέζουμε το νέο χώμα γύρω-γύρω με τα δάχτυλά μας και ποτίζουμε. Η αλλαγή της γλάστρας γίνεται νωρίς την άνοιξη, πριν ζεστάνει ο καιρός. Κλάδεμα Γίνεται μόνο κόψιμο των ξερών βλαστών και καθάρισμα του φυτού από σάπια κίτρινα φύλλα. Λίπανση Όταν είναι στην ανάπτυξη, οι απαιτήσεις του είναι αυξημένες και θέλει πλήρες λίπασμα.

Αγιόκλημα

Περιγραφή Η ομάδα των φυτών Lonicera εκτιμάται για τα όμορφα λουλούδια της, με το ευωδιαστό άρωμα και τους διακοσμητικούς καρπούς. Το αγιόκλημα αποτελείται από 180 περίπου είδη, αειθαλείς και φυλλοβόλους, αναρριχητικούς ξυλώδεις θάμνους. Το αναρριχητικό αγιοκλήμα είναι κατάλληλο για να αναπτυχθεί επάνω σε καφασωτά, αψίδες ή πέργκολες, ενώ το θαμνώδες είναι ιδανικό για μπορντούρες, βραχόκηπους και φράκτες. Τα λουλούδια του έχουν σχήμα σάλπιγγας, εμφανίζονται από το τέλος του χειμώνα μέχρι την αρχή της άνοιξης ή από την αρχή της άνοιξης μέχρι το τέλος του καλοκαιριού και το χρώμα τους ξεκινάει από κρεμ και ανοιχτό κίτρινο μέχρι έντονο κόκκινο, μαβή και τριανταφυλλί. Συνοδεύονται από όμορφους καρπούς που το χρώμα τους μπορεί να είναι άσπρο, κίτρινο, πορτοκαλί, κόκκινο, μπλε, μαύρο. Είδη 1) Το ιαπωνικό αγιόκλημα Lonicera japonica είναι το πιο γνωστό είδος του γένους Lonicera. Αυτό το, εισαγόμενο από την Ιαπωνία είδος, είναι ένα επιθετικό κλήμα με ικανότητες αναρρίχησης και εδαφοκάλυψης. Οι επεκτατικές του δυνατότητες μπορούν να συντρίψουν και να πνίξουν όχι μόνο μικρά φυτά αλλά και μεγάλα δέντρα. Ωστόσο είναι ιδιαίτερα αγαπητό για τα αρωματικά λουλούδια του. Είναι ενδημικό φυτό της ανατολικής Ασίας, της Κίνας, της Ιαπωνίας και της Κορέας. Τώρα έχει εγκλιματιστεί σε πολλές περιοχές της Ευρώπης και της Αμερικής. Τα λευκά άνθη του είναι σπουδαία τροφή για τα ελάφια και τα ζαρκάδια και έχει την ιδιότητα να εξαπλώνεται εύκολα. Προτιμά τη μερική σκιά από τον πλήρη ήλιο και υγρό χώμα. Το χειμώνα κάνουμε βαθύ κλάδεμα για να αποτρέψουμε την ξυλώδη ανάπτυξή του και του προσφέρουμε τη στήριξη μιας πέργκολας. Αυτός ο αναρριχητικός θάμνος διαθέτει πυκνό ριζικό σύστημα, που έχει τη δυνατότητα να επεκτείνεται πλευρικά σε απόσταση 2,5 - 3,5 μέτρα και βάθος 1,0 - 1,5 μέτρα. Τα φύλλα του είναι απλά, αντικριστά, έχουν οβάλ, στενόμακρο σχήμα που μοιάζει με φτερό ή ψαροκόκαλο, είναι ημι-αειθαλή, μπορούν να παραμείνουν στο θάμνο για όλη τη διάρκεια του χρόνου και φθάνουν τα 7,5cm μήκος. Τα εξαιρετικά αρωματικά, διπλόχειλα άνθη του σχηματίζονται σε ζευγάρια, στις μασχάλες των νεαρών κλαδιών και παράγονται σε όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού. Έχουν μήκος 2.5-5 cm και χρώμα άσπρο με μια ρόδινη απόχρωση όταν είναι νεαρά και κιτρινίζουν καθώς μεγαλώνουν σε ηλικία. Είναι εδώδιμα. Παράγουν ένα σφαιρικό μαύρο καρπό, σα δρύπα, που περιέχει έναν με τρεις σπόρους. Στην Κίνα, το L. japonica είναι ένα πολύτιμο φαρμακευτικό βότανο, που περιέχει πολυσακχαρίτες και πολυφενολικές ενώσεις που εμποδίζουν την ενεργοποίηση των ανθρώπινων αιμοπεταλίων. Ένα μίγμα από άνθη του αγιοκλήματος μαζί με τμήματα από άλλα φυτά, γνωστό σαν μίγμα "Aden I", αναφέρεται για τις αντιβιοτικές και αντιμολυσματικές ιδιότητές του. Κάποιοι γιατροί που ειδικεύονται στα βότανα, χρησιμοποιούν άνθη και φύλλα του φυτού για να αντιμετωπίσουν τη φλυκταινώδη νόσο των κοτόπουλων. 2) Το ιαπωνικό αγιόκλημα, Japanese honeysuckle, είναι εδώδιμο και ιαματικό. Έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε ασβέστιο, μαγνήσιο, και κάλιο. Τα φύλλα του μπορούν να ζεματιστούν και να φαγωθούν σα λαχανικό. Τα μπουμπούκια και τα λουλούδια του μπορούν να γίνουν σιρόπι ή να χρησιμοποιηθούν στις πουτίγκες. Ολόκληρο το φυτό έχει χρησιμοποιηθεί σαν εναλλακτική ιατρική για χιλιάδες χρόνια στην Ασία. Είναι αντιβακτηριακό, αντιφλεγμονώδες, αντισπασμωδικό, καθαριστικό, διουρητικό, αντιπυρετικό, και χρησιμοποιείται επίσης για τη μείωση της πίεσης του αίματος. Οι μίσχοι χρησιμοποιούνται εσωτερικά για τη θεραπεία οξείας μορφής ρευματοειδής αρθρίτιδας, παρωτίτιδας και ηπατίτιδας. Οι μίσχοι συλλέγονται το φθινόπωρο και το χειμώνας, και αποξηραίνονται για μετέπειτα ιαματική χρήση. Εξωτερικά, τα λουλούδια χρησιμοποιούνται για πλύσεις σε φλεγμονές τους δέρματος, μολυσματικές αναφυλαξίες και πληγές. Τα λουλούδια μαζεύονται νωρίς το πρωί, πριν ανοίξουν και ξηραίνονται για να χρησιμοποιηθούν αργότερα σα βότανο. 3)  Ένα άλλο δημοφιλές και εξίσου αρωματικό είδος αγιοκλήματος που βρίσκουμε στα ελληνικά φυτώρια είναι το Lonicera caprifolium το λεγόμενο και ιταλικό αγιόκλημα. Τα άνθη του έχουν συνήθως μια όμορφη ροζ-φούξια απόχρωση. Η ανθοφορία του Lonicera caprifolium ξεκινά από τα τέλη Απριλίου και τελειώνει στο τέλος του Ιουνίου με τους καρπούς του να έχουν πορτοκαλοκόκκινο χρώμα.

Γιούκα, Yucca elephantipe

Εκλογή Προτιµάτε φυτά µε ισχυρό κορµό, χωρίς πληγές, µικρού έως µέτριου ύψους. Να φέρει 2-3 πλάγιες βλαστήσεις σε θέσεις εναλλάξ και κύρια χαµηλά µέχρι το κέντρο, όχι ψηλά (κίνδυνος αποκόλλησης - πλαγιάσµατος - µοναδική βλάστηση). Τοποθέτηση Σε θέσεις δροσερές, φωτεινές, ηλιόλουστες. Αποφεύγεται το απ' ευθείας ηλιακό φως, διατηρείται και έξω σε προφυλαγµένους χώρους, µακριά από ρεύµατα αέρα. Χωρίς πολλές απαιτήσεις φυτό. Πότισμα Ελέγχουµε την υγρασία του χώµατος παίρνοντας στα δάχτυλά µας λίγο επιφανειακό χώµα από τη γλάστρα, µέχρι 5 εκατ. βάθος, και το σφίγγουµε ελαφρά. Αν το χώµα σχηµατίσει µπάλα, αλλά µετά διαλύεται, λέµε ότι βρίσκεται στο ρόγο του και δεν χρειάζεται πότισµα. Αν δεν γίνεται µπάλα και είναι ξερό, ποτίζουµε αµέσως. Αν λασπώνει, ποτίζουµε πιο αραιά. Το καλοκαίρι ο έλεγχος της υγρασίας γίνεται πιο τακτικά (κάθε 2-3 μέρες). Αλλαγή γλάστρας Αν κρίνουµε ότι το φυτό χρειάζεται αλλαγή γλάστρας (εξαρτάται από την ανάπτυξή του) κάνουµε τα εξής: Παίρνουµε µια µεγαλύτερη γλάστρα, βάζουµε χαλίκι στον πάτο της για στράγγιση και τοποθετούµε τύρφη ή έτοιµο φυλλόχωµα γεµίζοντας το 1/3 της γλάστρας. Σύροντας ένα µαχαίρι κατά µήκος των τοιχωµάτων της παλιάς γλάστρας, αποκολλάµε το φυτό. Αναποδογυρίζουµε τη γλάστρα, κρατώντας τον κορµό του φυτού ανάµεσα στα δάχτυλά µας, και το βγάζουµε από τη γλάστρα. Τοποθετούµε το φυτό στη νέα γλάστρα, χωρίς να σπάσουµε τη µπάλα του χώµατός του, και γεµίζουµε τον κενό χώρο µε τύρφη ή έτοιµο φυλλόχωµα. Συµπιέζουµε το νέο χώµα γύρω-γύρω µε τα δάχτυλά µας και ποτίζουµε. Η αλλαγή της γλάστρας γίνεται νωρίς την άνοιξη, πριν ζεστάνει ο καιρός. Λίπανση Όταν είναι στην ανάπτυξη, οι απαιτήσεις του είναι αυξηµένες και θέλει πλήρες λίπασµα.

ΑΡΩΜΑΤΙΚΑ ΦΥΤΑ

ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ




ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ